انجمن علمی اقتصاد دفاع ایران
فصلنامه اقتصاد دفاع و توسعه پایدار
2538-2454
2981-068X
2
6
2018
03
16
چالشها و راهکارهای صندوقهای بازنشستگی در ایران: مطالعه موردی صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح
11
30
FA
باقر
ادبی فیروزجایی
دکتری اقتصاد دانشگاه تهران
هدف از این مطالعه شناسایی و استخراج آسیبها و مشکلات صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران و ارائه راهکارهایی جهت استحکامبخشی به وضعیت مالی این صندوق است. در این ارتباط از روش مطالعات اسنادی، پیمایشی و مدل آماری پیشبینی استفاده شده است. با بررسیهای به عمل آمده مشخص شد که صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران همانند کلیه صندوقهای بازنشستگی دولتی در ایران با شیوه مزایای معین کار میکنند و سازوکار آنها مبتنی بر نظام بدون ذخیره (PAYG)[1] است به طوری که مبنای اصلی تأمین و پرداخت مستمریها از محل حق بیمههای افراد شاغل (کسورات) است. از طرفی با توجه به اینکه نسبت پشتیبانی (نسبت تعداد بیمهشدگان اصلی به مستمریبگیران) در این صندوق کمتر از یک (حدود 0.85) است و از نسبت تعادلی (6) فاصله گرفته است، به وضوح میتوان نتیجه گرفت که این صندوق با کسری مالی شدیدی روبرو است و برای تأیید این بررسیهای به عمل آمده بیانگر آن است که از سال 1390 تا کنون سهم عمده مستمریهای پرداختی توسط دولت پرداخت میشود. در واقع سهم کمک دولت به این صندوق از بودجه دولت در طی یک دهه اخیر بیش از 6 برابر افزایش یافته است. یکی از راهکارهای اساسی برای جلوگیری از احتمال ورشکستگی صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح آن است که این صندوق به صورت مستقل فعالیت نماید و از حمایت کامل دولت خارج شود و برای این منظور صندوق نیازمند سرمایه اولیه مورد نیاز است که محدوده لازم برای افزایش سرمایه صندوق بر اساس مدل ارزش در معرض ریسک (VaR)[2] قابل برآورد است که در این مطالعه به آن پرداخته شده است.
<br clear="all" />
[1] pay as you go
[2] Value at Risk
صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح,سیستم بدون ذخیره (PAYG),مستمری,ارزش در معرض ریسک
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_508.html
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_508_cea983d4f4027a2f818dc619b895c14e.pdf
انجمن علمی اقتصاد دفاع ایران
فصلنامه اقتصاد دفاع و توسعه پایدار
2538-2454
2981-068X
2
6
2018
03
16
انرژیهای نو و نقش آن در ارتقای امنیت ملی و ارائه راهکارهای مناسب برای جمهوری اسلامی ایران
31
51
FA
همایون
رنجبر
دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان
محسن
خداپرست
کارشناسی ارشد اقتصاد انرژی دانشگاه علامه طباطبائی
انرژیهای نو در جهان امروز مورد توجه بسیاری از کشورهای پیشرفته به عنوان جایگزینی برای انرژیهای فسیلی قرار گرفته است. انتظار اتمام منابع انرژیهای فسیلی و آلودگی ناشی از استفاده از این نوع انرژیها دو دلیل عمده تقویت جایگاه انرژیهای نو در بخش انرژی کشورهای جهان میباشد. کشور ایران نیز به جهت کاهش وابستگی خود به منابع انرژی فسیلی و کاهش آلودگیهای ناشی از مصرف آنها به سمت استفاده از این انرژیها روی آورده است هرچند فضای ارتقای استفاده از انرژیهای نو همچنان قابل گسترش است. در این مطالعه به دلیل اهمیت روز افزون انرژیهای نو تلاش شده است تا اثر آن در بعد تازهای از کشور مورد بررسی قرار گیرد. تأثیر مصرف انرژیهای نو بر امنیت ملی ایران موضوع این مقاله میباشد. بدین منظور با تقسیم امنیت ملی به چهار بعد اقتصادی، اجتماعی، زیستمحیطی و انرژی اثر مصرف انرژیهای نو بر هر یک از این ابعاد امنیت ملی با استفاده از روش خود رگرسیون برداری مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج بدست آمده نشان میداد که مصرف بیشتر انرژیهای نو موجب ارتقای هر چهار بعد امنیت ملی شده و در نتیجه موجب بهبود امنیت ملی ایران میشود.
امنیت ملی,انرژیهای نو,امنیت اقتصادی,امنیت اجتماعی,خود رگرسیون برداری
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_509.html
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_509_7772104c0f2dd1c8b09157157d5a0fcc.pdf
انجمن علمی اقتصاد دفاع ایران
فصلنامه اقتصاد دفاع و توسعه پایدار
2538-2454
2981-068X
2
6
2018
03
16
بررسی ساختار بازار تسلیحات نظامی جنوب غرب آسیا و درسهایی برای صنعت دفاعی ایران
53
72
FA
آرمان
آذرلی
دکتری مدیریت راهبردی دانشگاه عالی دفاع ملی
علیرضا
ارشادی یامچی
کارشناسی ارشد اقتصاد انرژی دانشگاه علامه طباطبایی
ادوات و تسلیحات نظامی از مشخصههای قدرت نظامی و قدرت نظامی از ملزومات اساسی اقتدار و امنیت سیاسی و اقتصادی هر کشور مستقل است. هر کشوری برای تأمین امنیت اقتدار و منافع ملی خود اقدام به تأمین سلاح کرده و در میادین مختلف به نمایش اقتدار میپردازد؛ اما تأمین سلاح، به ویژه در منطقه جنوب غربی آسیا، به شکلگیری بازاری منجر شده است که داغ بودن آن، منافع گروهها و اشخاصی را تأمین میکند که تنش نظامی و سیاسی در منطقه را در راستای منافع خود یافتهاند. در این پژوهش پس از مطالعه صنعت دفاع و شناخت ساختار کلی بازار جهانی دفاع، با بررسی ساختار بازار تسلیحات نظامی خاورمیانه با استفاده از شاخصهای CR، هرفیندال و رزنبلوت، به بررسی قدرت بازاری بالقوه عرضهکنندگان و موانع ورود طبیعی و استراتژیک بازار و خواستگاه ایجاد آنها پرداخته شده است. یافتههای این پژوهش نشان میدهد ساختار انحصاری حاکم بر بازار تسلیحات نظامی خاورمیانه، نه در نتیجه صرفههای ناشی از مقیاس تولید که بلکه متأثر از نهادها و زیرساختهای حاکم بر ساختار بازار و همچنین ناشی از سیاستها و روابط بینالملل دولتها و قدرتهای منطقه، شکل گرفته است. همچنین انتظار میرود در آینده کشورها یا کمپانیهای سازنده سلاحِ فاقد مزیتهای رقابتی، جایگاهی در این بازار نداشته باشند. در حال حاضر بیشترین واردات سلاح در منطقه از مبدأ ایالاتمتحده آمریکا بوده و تحرکات اقتصادی-سیاسی خبر از احتمال پر رنگتر شدن حضور چین در آیندهی این بازار میدهد.
صنعت دفاع,ساختار بازار,سهم بازار,قدرت بازاری
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_510.html
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_510_ad3107425b5497cb48db6f970fdede51.pdf
انجمن علمی اقتصاد دفاع ایران
فصلنامه اقتصاد دفاع و توسعه پایدار
2538-2454
2981-068X
2
6
2018
03
16
بررسی وضعیت تابآوری اقتصادی و اجتماعی ایران با رویکرد پدافند غیرعامل
73
98
FA
سید امین
منصوری
عضو هیئت علمی و استادیار اقتصاد دانشگاه شهید چمران اهواز
سید مرتضی
افقه
عضو هیئت علمی و دانشیار اقتصاد دانشگاه شهید چمران اهواز
تحقق رشد پایدار در دنیای بهشدت متلاطم و متغیر امروز، مستلزم شناخت و بهکارگیری ابزارهای جدید است. شناخت مخاطرات و ریسکها در حوزه اقتصادی، اجتماعی، جغرافیایی، سیاسی، فناوری و زیستمحیطی برای هر کشوری بهعنوان یک پیشنیاز برای تحقق رشد پایدار، از سوی مراکز تحقیقاتی و صاحبنظران پیشنهاد شده است. نحوه تعیین این مخاطرات برحسب مناطق و جوامع متفاوت بوده است. بهعنوانمثال وجود سیل و زلزله، تغییرات شدید آبوهوا، وجود ریز گردها و آلودگی کلانشهرها، تغییر سبک زندگی و وجود تحریمهای هوشمند در کشورها میتواند بهعنوان مخاطره تلقی شود. بررسی تجارب کشورها نشان میدهد که برخی از آنها در مقابله با ریسکها و شوکهای بیرونی تاب آور بوده و قابلیت تحمل و عبور از این شوکها را با حداقل هزینه دارا میباشند اما در برخی دیگر تابآوری کمتری مشاهده میشود. هدف اصلی در این تحقیق طراحی و ارائه یک سیستم بهمنظور ارزیابی تابآوری کشور از منظر شاخصهای اقتصادی و اجتماعی و برآورد تابآوری بخشهای مهم اقتصادی و اجتماعی برای کشور در دورهی 1395-1370 است. برای این منظور با استفاده از روش <em>MIMIC</em> و برآوردگر حداکثر راست نمایی (<em>ML</em>) و با استفاده از شاخصهای کلان، خرد، توسعه، اجتماعی و پولی و بانکی وضعیت تابآوری کشور مورد بررسی قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان از وضعیت ناهمگن و خطرناک تابآوری در شاخصهای اجتماعی و اقتصادی کشور داشت. بهطوریکه در بسیاری از بخشها وضعیت «بیثبات و بیتاب» ارزیابی گردید. بر اساس این نتایج واسطهگریهای مالی، بخش ساختمان، نرخ بیکاری، واردات، متوسط درآمد و مخارج خانوارهای شهری و روستایی، اقدام به خودکشی و سرقت وضعیت بسیار نامناسبی دارند.
تابآوری اقتصادی,تابآوری اجتماعی,پدافند غیرعامل,روش MIMIC
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_511.html
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_511_5248672f63c55de6cefe551f863aa943.pdf
انجمن علمی اقتصاد دفاع ایران
فصلنامه اقتصاد دفاع و توسعه پایدار
2538-2454
2981-068X
2
6
2018
03
16
شناسایی شاخصهای امنیت و آمادگی دفاعی و بررسی اثر آنها بر رشد اقتصادی کشورهای منتخب و ارائه راهکارهای سیاستی برای جمهوری اسلامی ایران
99
121
FA
مسعود
موحدی
عضو هیئت علمی دانشگاه امام حسین (ع)
مسعود
سیاوشآبکناری
کارشناسی ارشد اقتصاد دانشگاه تهران
رشد اقتصادی پایدار و بالا همواره یکی از مهمترین شاخصهای توسعه کشورها و همچنین دستیابی به آن از مهمترین اهداف اقتصادی دولتها بوده و خواهد بود. لذا بررسی عوامل مؤثر بر آن و استفاده از این عوامل به عنوان ابزاری در جهت نیل به هدف رشد اقتصادی یکی از موضوعات مورد علاقه پژوهشگران و نتایج آن از جمله مسائل مهم برای سیاستگذاران میباشد. از طرفی امنیت و آمادگی دفاعی نیز از شاخصهای مهم رفاه مردم در ابعاد مختلف اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و ... محسوب میگردد. دستیابی به تعادلی بین این دو هدف و بررسی چگونگی رابطه آنها هدف این پژوهش میباشد. پژوهشگر در پژوهش حاضر در تلاش است تا بدین سؤال پاسخ دهد که رابطه بین رشد اقتصادی و امنیت و آمادگی دفاعی به چه شکل است. آیا این رابطه در کشورها مختلف متفاوت است؟ در همین راستا پس از بررسی شاخصهای موجود در این زمینه، از حاصل تقسیم میزان هزینههای نظامی به GDP، به صورت درصد، به عنوان پروکسی از امنیت و آمادگی دفاعی استفاده شده است. این پژوهش کشورها رو به دو دسته صادرکننده و واردکننده عمده تجهیزات نظامی تقسیم میکند و از روش دادههای تابلویی (پنل) جهت تخمین بهره جسته و با استفاده از نرم افزار Eviews تخمین را انجام میدهد. لازم به ذکر است محدوده زمانی مورد استفاده در پژوهش بین سالهای 2015-2005 بوده و تخمین برای 28 کشور انجام گرفته است. نتایج تحقیق حاکی از آن است که افزایش هزینههای نظامی منجر به افزایش رشد اقتصادی در کشورهای صادرکننده تجهیزات نظامی منجر به کاهش رشد اقتصادی در کشورهای وارد کننده تجهیزات نظامی میگردد.
امنیت,مخارج نظامی,رشد اقتصادی,روش دادههای تابلویی
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_512.html
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_512_7373c283d5edf92a3b64472c20ad2960.pdf
انجمن علمی اقتصاد دفاع ایران
فصلنامه اقتصاد دفاع و توسعه پایدار
2538-2454
2981-068X
2
6
2018
03
16
جایگاه دفاع در مکاتب اقتصادی
123
132
FA
فیروزه
عزیزی
عضو هیات علمی دانشگاه تربیت مدرس
از دیرباز جنگ و صلح همواره جزئی جداییناپذیر از زندگی بشر بوده است. از اینرو نیاز به قدرت دفاعی، نیروی نظامی و تقاضا برای کالاهای مورد نیاز و مرتبط با امور دفاعی، بخش مهمی از دل نگرانیهای جوامع و دولتها را تشکیل میداده است. آزادی، استقلال، امنیت، حفظ حدود و ثغور مرزها و نیز شهروندان، ازجمله وظایف دولتمردان در هر کشوری است. لذا دولتها در پاسخ به موارد برشمرده، در چارچوب بودجه، باید بخشی از منابع خود را به امور دفاعی تخصیص دهند. این در حالی است که دفاع و امنیت نباید به نوسانات بازار وابسته باشد. اقتصاد دفاع و امنیت هر کشور باید از ثبات کامل برخوردار باشد؛ زیرا در مواقع بحران و نااطمینانی، تقاضا برای امور دفاعی و امنیتی افزایش مییابد. با توجه به محدودیت منابع تولید، بدیهی است موضوع اقتصاد دفاع همواره مورد توجه اقتصاددانان بوده است.
بهطور واضح مشخص نیست که نخستین بار کدام دانشمند واژه اقتصاد دفاع را وارد مباحث علمی نمود. به نظر میرسد که در اواخر قرن هفدهم میلادی یک فیلسوف و ریاضیدان آلمانی، واژه اقتصاد نظامی را وارد ادبیات اقتصادی نمود که در آن رابطه میان فعالیتهای نظامی و اقتصاد تبیین شده است. در این مقاله تلاش میشود تا به تفصیل اقتصاد دفاع تبیین شده و جایگاه آن در مکاتب مختلف اقتصادی ارائه شود.
اقتصاد دفاع,مکتب اقتصادی,نظریههای اقتصادی
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_513.html
https://eghtesad.sndu.ac.ir/article_513_3889956d4effe5ef38cb8ba65ce6a873.pdf